 |
Από το πάρκο Αγτανάκ (Νίκη) το Ερεβάν μοιάζει μ'ένα ανθισμένο πέτρινο λουλούδι... Στη μέση διακρίνεται η πλατεία Χανραμπεντουτιούν (Δημοκρατίας), απ΄ όπου απλώνονται σαν πέταλα οι συνοικίες της πόλης λουσμένες στο πράσινο, τα πάρκα και οι πλατείες της. Απέναντι υψώνεται το Αραράτ σε πανοραμική θέα. Ανατολικά, φαίνεται το κάστρο Αρίν και ο Κόκκινος Λόφος, όπου οι ισχυροί βασιλιάδες του Βαν έχτισαν το 876 π. Χ. την καστρούπολη Τεϊσεμπάν. Ενώ στην άλλη άκρη της πόλης βρίσκεται το επιβλητικό Τζιτζερναγκαπέρτ, όπου καίει η αιώνια φλόγα, άσβηστη, όπως η πορεία του έθνους. Σύμφωνα με την παράδοση, στο κάστρο που υπήρχε πριν στο σημείο αυτό είχε δοθεί το όνομα της θεάς του έρωτα Αστγίκ. Οι ιστορικές πηγές μαρτυρούν ότι μετά την παρακμή της βασιλείας των Βαγρατιδών, το Ερεβάν αντιμετώπισε κι αυτό με τη σειρά του δυσκολίες. Το 1047 μ. Χ. ο βυζαντινός στρατός, υπό την αρχηγία του Κωνσταντίνου και του Κεκαιμένου, επιτέθηκε στο κάστρο Χελιδών, όπως ονόμαζαν οι Βυζαντινοί το Τζιτζερναγκαπέρτ.
Ωστόσο η ιστορία της πόλης ΕρεπουνίΕρεβάν, σύμφωνα με γραπτές μαρτυρίες, ξεκινά το 782 π. Χ., όταν ο γιος του βασιλιά Μενουά, Αργκιστή, χτίζει ένα απόρθητο φρούριο και το ονομάζει Ερεπουνί.
Από τον 7ο αιώνα μ. Χ. κέντρο της Αρμενίας θεωρείται το Ερεβάν. Αυτός είναι ο βασικός λόγος για τον οποίο υπέστη αμέτρητες επιδρομές από ξένους κατακτητές, καθώς αποτελούσε σημαντικότατο οικονομικό, πολιτικό, πολιτιστικό κέντρο και κατείχε ζωτική γεωπολιτική θέση. Παρόλα αυτά, χάρη στην εργατικότητα των Αρμενίων και τον ισχυρό δεσμό τους με την πάτρια γη, η πόλη αναστυλωνόταν πάντοτε, ξανά και ξανά.
Το 12ο 13ο αιώνα το Ερεβάν απλωνόταν σε μία αρκετά εκτεταμένη περιοχή με πληθυσμό 20.000 κατοίκους.
Από το 16ο μέχρι το 18ο αιώνα η πόλη μετατρέπεται σε μήλον της Έριδος μεταξύ Περσών και Τούρκων, ώσπου το 1827 με τη βοήθεια της τσαρικής Ρωσίας απελευθερώνεται και αρχίζει μια δημιουργική περίοδος, οπότε η πόλη ανοικοδομείται και αναβαθμίζεται.
Το 1881 ανοίγει το εργοστάσιο μπύρας. Το 1907 λειτουργεί στην πόλη υδροηλεκτρικός σταθμός και φωτίζονται οι δρόμοι. Το 1913 φτιάχνεται το πρώτο τηλεπικοινωνιακό δίκτυο.
Το 1923 ο αρμένιος αρχιτέκτονας Αλεξάντρ Ταμανιάν εκπονεί το πολεοδομικό σχέδιο της πόλης. Από τις μέρες αυτές, το Ερεβάν αρχίζει να αναπτύσσεται και να εξελίσσεται από μέρα σε μέρα, σαν το έπος του Νταβίτ. Από τις στάχτες αναδύεται η σημερινή μεγαλούπολη, οι διάφορες άκρες της οποίας ενώνονται με το ανεπτυγμένο δίκτυο του μετρό. Χτίζονται πολυάριθμα εργοστάσια, δημιουργούνται γραμμές για τραμ, που λειτουργούν ως σήμερα, και ανοίγει ο πρώτος αερολιμένας.
Παράλληλα, στον πολιτιστικό τομέα, στον οποίο οι Αρμένιοι είχαν από την αρχαιότητα μια ιδιαίτερη ευαισθησία, εισάγονται και αφομοιώνονται δημιουργικά, σε διάφορους τομείς της επιστήμης και της τέχνης, οι νέες καινοτομίες της εποχής. Ανοίγουν ινστιτούτα επιστημονικών κλάδων όπως η φυσική, η χημεία, η ιατρική, η κτηνιατρική και στη συνέχεια, ιδρύεται η Εθνική Ακαδημία των ειδικών επιστημών. Ιδρύονται, επίσης, ινστιτούτα αρμενικής τέχνης και πολιτισμού. Από το 1850, οπότε με την εμφάνιση του θεάτρου Αραμιάν έχει ήδη ζωντανέψει η θεατρική ζωή του τόπου, διαμορφώνεται πρόσφορο έδαφος, ώστε ν' ανοίξει πλήθος θεάτρων, κινηματογράφων, κέντρων χορογραφίας και μουσικής με σημαντικότερη εστία το κτήριο της αρμενικής φιλαρμονικής μουσικής. Λίγο αργότερα χτίζεται το Μέγαρο Μουσικής του Κομιτάς. Επίσης, ανοίγουν πολλά μουσεία ιστορικά, καλών τεχνών, εκθέσεις παιδικής ζωγραφικής και ανάμεσα σε πολλά άλλα, το μνημειώδες κτήριο του Μαντεναταράν, όπου φυλάγονται χιλιάδες πανάρχαια αρμενικά χειρόγραφα. Σ΄ αυτό το σημείο κρίνεται αναγκαία η αναφορά στην ίδρυση του Κέντρου Ερευνών Αστροφυσικής και του Αστεροσκοπείου του Μπιουρακάν το1946 από τον Βίκτωρ Χαμπαρτσουμιάν. Αυτός ο παγκοσμίου φήμης επιστήμονας, που είναι ο ιδρυτής της σχολής θεωρητικής αστροφυσικής της Σοβιετικής Ένωσης, διατέλεσε από το 1972 πρόεδρος της Διεθνούς Αστρονομικής Ένωσης και του Διεθνούς Συμβουλίου Επιστημονικών Ενώσεων.
Η σημερινή πρωτεύουσα Ερεβάν κλείνει μέσα της τη δόξα και τις μνήμες των πολυάριθμων πρωτευουσών της αρχαίας Αρμενίας, που μνημονεύονται στα ονόματα των δρόμων, των ξενοδοχείων, των κινηματογράφων και των θεάτρων (Βαν, Ανί, Ερεπουνί, Τβίν κ.ά.). Σε κάθε περιοχή έχει δοθεί το όνομα μιας πόλης ή περιοχής της ιστορικής Αρμενίας: Μαράθεια, Αραμπκίρ, Σεβάστεια, Αρές, Κιλικία, Μπουτάνια, κ.ά.
|
